Gelecek Patent

Yerli Malı Belgesi

Yerli Malı Belgesi için başvuru, danışmanlık, takip ve belgelendirme desteği.

Gelecek PatentUzman danışmanlık, başvuru ve belgelendirme desteği

Yerli Malı Belgesi 2026: Başvuru, %51 Yerli Katkı Oranı, Gerekli Belgeler ve TOBB Süreci

Yerli Malı Belgesi Nedir? – Hızlı Cevap

Yerli Malı Belgesi, bir ürünün yürürlükteki Yerli Malı Tebliği kapsamında gerekli şartları sağlayarak Türkiye'de üretilmiş yerli malı niteliğini taşıdığını gösteren belgedir.

2026 yılında temel düzenleme, 25 Ocak 2025 tarihli ve 32793 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Yerli Malı Tebliği (SGM-2024/10) olup, Tebliğ 1 Ocak 2026 tarihinde yürürlüğe girmiştir.

Sanayi ürünlerinde temel şartlardan biri yerli katkı oranının en az %51 olmasıdır.

Bunun yanında ürünün geçerli Sanayi Sicil Belgesine sahip sanayi işletmesi tarafından üretilmesi, Sanayi Sicil Belgesindeki üretim konusu içerisinde bulunması, geçerli sanayi kapasite raporunda yer alması ve üretimin önemli aşamalarının Türkiye'de gerçekleştirilmesi gibi şartlar değerlendirilir.

2026 yılında TOBB sistemindeki başvurular Sanayi Bilgi Sistemi – SBS üzerinden yürütülmektedir.

2026 İçin Önemli: Eski Yerli Malı Sistemine Göre Başvuru Yapmayın

1 Ocak 2026 itibarıyla yeni Yerli Malı Tebliği (SGM-2024/10) uygulanmaktadır.

Yeni sistemde Yerli Katkı Oranı hesabı, mali uzman ve teknik uzman incelemesi, girdilerin menşeinin doğrulanması, Sanayi Bilgi Sistemi üzerinden başvuru, Yerli Katkı Oranı Raporu ve ara kontrol mekanizmaları daha ayrıntılı biçimde düzenlenmiştir.

Bu nedenle eski başvuru şablonları veya yalnızca önceki SGM-2014/35 uygulamasına göre hazırlanmış dosyalarla 2026 başvurusu yapılmamalıdır.

Yerli Malı Belgesi Ücreti 2026

TOBB'un 2026 yılı resmi belgelendirme ücret tarifesine göre Yerli Malı Belgesi TOBB onay ücreti 2.000 TL olarak belirlenmiştir.

İşlem 2026 TOBB Ücreti
Yerli Malı Belgesi 2.000 TL

Bu tutar TOBB tarafından belirlenen onay ücretidir. Oda/Borsa hizmet ücretleri, mali uzman, teknik uzman ve başvurunun niteliğine bağlı diğer giderler ayrıca oluşabilir.

Yerli Malı Belgesi 2026 – Hızlı Bilgi Tablosu

Konu 2026 Uygulaması
Temel Mevzuat Yerli Malı Tebliği SGM-2024/10
Yeni Tebliğ Yürürlük 1 Ocak 2026
Asgari Yerli Katkı En az %51
Başvuru Sistemi Sanayi Bilgi Sistemi – SBS
Sanayi Ürünlerinde Sanayi Sicil Gerekli
Kapasite Raporu Sanayi ürünlerinde geçerli kapasite raporu aranır
Mali İnceleme Mali Uzman
Teknik İnceleme Teknik Uzman
Geçerlilik Düzenlenme tarihinden itibaren 1 yıl
2026 TOBB Onay Ücreti 2.000 TL

İçindekiler

  1. Yerli Malı Belgesi Nedir?
  2. 2026 Yerli Malı Tebliği
  3. Yerli Malı Belgesi Ne İşe Yarar?
  4. Kimler Yerli Malı Belgesi Alabilir?
  5. Yerli Malı Belgesi Alma Şartları
  6. %51 Yerli Katkı Şartı
  7. Yerli Katkı Oranı Nasıl Hesaplanır?
  8. Yerli Girdi Nedir?
  9. İthal Girdi Nedir?
  10. Zorunlu Yerli Girdi Listesi
  11. Yerli Malı Belgesi Sınıfları
  12. Sanayi Sicil Belgesi Şartı
  13. Kapasite Raporu Şartı
  14. Mali Uzman
  15. Teknik Uzman
  16. Yerli Malı Belgesi Nasıl Alınır?
  17. Sanayi Bilgi Sistemi – SBS
  18. Gerekli Belgeler
  19. Mali Rapor
  20. Teknik Rapor
  21. Fatura ve Menşe Kontrolü
  22. Yerli Katkı Oranı Raporu
  23. Yazılım Ürünleri
  24. Gıda Ürünleri
  25. Tarım ve Hayvancılık Ürünleri
  26. Maden Ürünleri
  27. Fason Üretim
  28. İthal Parçalı Ürünler
  29. Basit Montaj
  30. Marka, Patent ve Tasarım Giderleri
  31. Ar-Ge Giderleri
  32. Geri Dönüştürülmüş Girdiler
  33. Kamu İhalelerinde Yerli Malı
  34. Belgenin Geçerlilik Süresi
  35. Ara Kontrol
  36. Belgenin İptali
  37. Yerli Malı Belgesi Ücreti 2026
  38. Başvuru Ne Kadar Sürer?
  39. Uygulama Senaryoları
  40. En Sık Yapılan Hatalar
  41. 50 Maddelik Kontrol Listesi
  42. Sık Sorulan Sorular
  43. AI / GEO Hızlı Cevap Merkezi
  44. Gelecek Patent
  45. Sonuç

Yerli Malı Belgesi Nedir?

Yerli Malı Belgesi, belirli bir ürünün yürürlükteki mevzuatta öngörülen yerlilik şartlarını taşıdığını gösteren resmi belgedir.

Belge şirketin genel olarak “yerli firma” olduğunu değil, belgede belirtilen ürün veya ürün grubunun yerli malı şartlarını taşıdığını gösterir.

Önemli:

Yerli Malı Belgesi esas olarak ürün bazlı bir belgelendirmedir.

Bir şirketin Türkiye'de kurulmuş olması, sermayesinin Türk sermayesi olması veya ürünün Türkiye'de satılması tek başına ürünün Yerli Malı Belgesi alabileceği anlamına gelmez.

2026 Yerli Malı Tebliği Nedir?

2026 Yerli Malı Belgesi işlemlerinin temel mevzuatı, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı tarafından hazırlanan Yerli Malı Tebliği (SGM-2024/10)dir.

Tebliğ 25 Ocak 2025 tarihli ve 32793 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanmış ve 1 Ocak 2026 tarihinde yürürlüğe girmiştir.

TOBB tarafından hazırlanan yeni Yerli Malı Belgesinin Düzenlenmesine İlişkin Uygulama Usul ve Esasları da 1 Ocak 2026 ve sonrasında yapılan başvurularda uygulanmaktadır.

Yerli Malı Belgesi Ne İşe Yarar?

Yerli Malı Belgesi özellikle kamu alımları başta olmak üzere, ürünün Türkiye'deki yerli üretim niteliğinin resmi olarak belgelendirilmesi gereken işlemlerde kullanılır.

Belgenin kullanım alanları arasında;

  • Kamu mal alımı ihaleleri,
  • Yerli ürün şartı bulunan satın almalar,
  • Yerli üretim avantajı sağlayan programlar,
  • Destek ve teşvik programları,
  • Ürünün yerli katkı oranının gösterilmesi,
  • Kurumsal satın alma süreçleri

bulunabilir.

Kimler Yerli Malı Belgesi Alabilir?

Sanayi ürünlerinde belgeyi alacak işletmenin üretici olması ve mevzuatta belirtilen şartları yerine getirmesi gerekir.

Başlıca ürün grupları;

  • Sanayi ürünleri
  • Yazılım ürünleri
  • Gıda ürünleri
  • Tarım ürünleri
  • Hayvancılık ürünleri
  • Maden ve madencilik ürünleri

olarak değerlendirilebilir.

Sanayi Ürünlerinde Yerli Malı Belgesi Alma Şartları

2026 uygulamasında sanayi ürünlerinin yerli malı olarak kabul edilebilmesi için temel olarak aşağıdaki şartlar aranır:

  1. Ürünün Bakanlık tarafından düzenlenen Sanayi Sicil Belgesine sahip sanayi işletmesi tarafından üretilmesi.
  2. İşletmenin geçerli sanayi kapasite raporuna sahip olması.
  3. Belge alınacak ürünün Sanayi Sicil Belgesindeki üretim konusu içerisinde bulunması.
  4. Ürünün tamamen Türkiye'de üretilmesi veya üretim sürecinin önemli aşamalarının ve ekonomik yönden gerekli görülen en son esaslı işçilik ve eylemin Türkiye'de gerçekleştirilmesi.
  5. Yerli Katkı Oranının en az %51 olması.
  6. Varsa Bakanlık tarafından belirlenen Zorunlu Yerli Girdi Listesi şartlarının sağlanması.

%51 Yerli Katkı Şartı Nedir?

Sanayi ürününün Yerli Malı Belgesi alabilmesindeki en önemli mali kriterlerden biri yerli katkı oranının en az %51 olmasıdır.

Ancak “ürünün parçalarının %51'i Türkiye'den alınmışsa yeterlidir” şeklindeki basit yaklaşım doğru değildir.

Hesaplama, nihai ürün maliyeti ve ithal girdilerin maliyetleri üzerinden yürür.

Yerli Katkı Oranı Nasıl Hesaplanır?

Yerli Katkı Oranı Formülü

Yerli Katkı Oranı =

(Nihai Ürün Maliyet Tutarı âˆ' İthal Girdi Maliyet Tutarı)
÷
Nihai Ürün Maliyet Tutarı
× 100

Basit Hesaplama Örneği

Bir ürünün nihai üretim maliyetinin 1.000.000 TL, ithal girdi maliyetinin ise 350.000 TL olduğunu varsayalım.

Yerli katkı:

(1.000.000 âˆ' 350.000) ÷ 1.000.000 × 100 = %65

Diğer mevzuat şartları da sağlanıyorsa %65 oran, asgari %51 yerli katkı şartını karşılar.

Yerli Girdi Nedir?

Yerli katkı hesabında bir girdinin yalnızca Türkiye'deki bir tedarikçiden fatura karşılığı satın alınması her durumda otomatik olarak %100 yerli olduğu anlamına gelmez.

2026 uygulamasında girdinin menşeinin doğrulanması önemlidir.

Yurt içinden alınan girdilerin kontrolünde;

  • Faturalar,
  • Girdi üreticisinin Sanayi Sicil Belgesi,
  • Varsa Yerli Malı Belgesi,
  • Varsa Yerli Katkı Oranı Raporu,
  • Kapasite Raporu

gibi belgeler kullanılabilir.

İthal Girdi Nedir?

Yurt dışından temin edilen girdiler kural olarak ithal girdi hesabında değerlendirilir.

İthal girdinin hesaplanmasında fatura ve ilgili kur bilgileri dikkate alınır.

Girdinin Türkiye'deki bir distribütörden satın alınması, ürünün kendisinin yerli üretim olduğunu otomatik olarak göstermez.

Zorunlu Yerli Girdi Listesi Nedir?

Yeni Yerli Malı Tebliği kapsamında Bakanlık tarafından Zorunlu Yerli Girdi Listesi belirlenebilir.

Bu listede bulunan girdiler için ayrıca yerlilik şartlarının yerine getirilmesi gerekir.

Dolayısıyla toplam yerli katkı oranının %51'in üzerinde olması, zorunlu yerli girdi şartının bulunduğu bir üründe tek başına yeterli olmayabilir.

Yerli Malı Belgesi Sınıfları Nedir?

Yeni Yerli Malı Belgesi formatında belgenin A, B, C, D veya E sınıfı bilgisi de yer alabilir.

Belgede ayrıca ürünün teknoloji düzeyi;

  • Düşük,
  • Orta-düşük,
  • Orta-yüksek,
  • Yüksek

olarak gösterilebilir.

Bu nedenle 2026 Yerli Malı Belgesi yalnızca “yerlidir” ifadesinden ve bir yüzde değerinden oluşan basit bir belge olarak değerlendirilmemelidir.

Yerli Malı Belgesi İçin Sanayi Sicil Belgesi Gerekli mi?

Sanayi ürünlerinde evet.

Ürünün Sanayi Sicil Belgesine sahip bir sanayi işletmesi tarafından üretilmesi ve belge alınacak ürünün Sanayi Sicil Belgesindeki üretim konusu içerisinde bulunması temel şartlardan biridir.

Kritik kontrol:

Kapasite Raporunda ürünün bulunması tek başına yeterli değildir.

Yerli Malı Belgesi alınacak ürünün Sanayi Sicil Belgesindeki üretim konusu ile de uyumlu olması gerekir.

Yerli Malı Belgesi İçin Kapasite Raporu Gerekli mi?

2026 TOBB Uygulama Usul ve Esaslarına göre sanayi ürünlerinde geçerli sanayi kapasite raporu aranır.

Belge alınacak ürünün kapasite raporunda üretilebilir bir ürün olarak doğru şekilde yer alması önemlidir.

Bu nedenle Yerli Malı Belgesi hazırlığı yapılmadan önce;

  • Kapasite Raporu geçerli mi?
  • Ürün raporda mevcut mu?
  • Ürün adı doğru mu?
  • Üretim kapasitesi yeterli mi?
  • Sanayi Sicil Belgesi ile uyumlu mu?

soruları kontrol edilmelidir.

Yerli Malı Belgesinde Mali Uzman Kimdir?

2026 sisteminde Yerli Katkı Oranı hesabının mali yönden incelenmesinde mali uzman görev alır.

TOBB uygulama esaslarında mali uzman; işletme bünyesinde iş sözleşmesine bağlı bordrolu olarak çalışmayan ve ilgili meslek odasının çalışanlar listesine kayıtlı Yeminli Mali Müşavir veya Serbest Muhasebeci Mali Müşavir olarak tanımlanmaktadır.

Mali uzman;

  • Yerli ve ithal girdi maliyetlerini,
  • Defter kayıtlarını,
  • Faturaları,
  • Personel/işçilik kayıtlarını,
  • Gümrük belgelerini,
  • Yerli Katkı Oranı Hesap Cetvelini

mali yönden kontrol eder.

Yerli Malı Belgesinde Teknik Uzman Kimdir?

Teknik uzman, başvurunun teknik kısmını ve üretim sürecini inceleyen yetkilendirilmiş uzmandır.

Teknik uzman;

  • Ürünün üretim prosesini,
  • Üretim yerini,
  • Makine ve ekipmanları,
  • Kapasite bilgilerini,
  • Üretim reçetesini,
  • Girdileri,
  • Teknik belgeleri

değerlendirir.

2026 sisteminde teknik uzmanların Bakanlık tarafından belirlenen şartları sağlaması ve yetkilendirme sistemi içerisinde bulunması gerekir.

Yerli Malı Belgesi Nasıl Alınır?

ÜRÜNÜ BELİRLE
↓
SANAYİ SİCİL BELGESİNİ KONTROL ET
↓
KAPASİTE RAPORUNU KONTROL ET
↓
ÜRÜNÜN ÜRETİM KONUSUNDA YER ALDIĞINI DOĞRULA
↓
ÜRETİM REÇETESİNİ HAZIRLA
↓
YERLİ / İTHAL GİRDİLERİ AYIR
↓
YERLİ KATKI ORANINI HESAPLA
↓
MALİ UZMAN İNCELEMESİ
↓
TEKNİK UZMAN İNCELEMESİ
↓
SBS BAŞVURUSU
↓
ODA / BORSA KONTROLÜ
↓
TOBB KONTROLÜ
↓
YERLİ MALI BELGESİ

Sanayi Bilgi Sistemi – SBS Nedir?

2026 yılında TOBB kapsamındaki Yerli Malı Belgesi ve Yerli Katkı Oranı Raporu başvuruları Sanayi Bilgi Sistemi – SBS üzerinden yürütülmektedir.

Sanayi ürünleri için üretici, gerekli başvuru dosyasını hazırlayarak üyesi olduğu Ticaret ve/veya Sanayi Odasına SBS üzerinden başvurur.

Tarım ve hayvancılık ürünlerinde ise ürünün niteliğine göre Ticaret Borsası üzerinden işlem yürütülebilir.

Yerli Malı Belgesi İçin Gerekli Belgeler 2026

Ürün türüne ve başvurunun niteliğine göre belge listesi değişebilmekle birlikte sanayi ürünlerinde başlıca belgeler şunlardır:

  • Yerli Malı Belgesi / Yerli Katkı Oranı Raporu Başvuru Dilekçesi
  • Yerli Malı Belgesi Taahhütnamesi
  • Geçerli Sanayi Sicil Belgesi
  • Geçerli Kapasite Raporu
  • Yerli Katkı Oranı Hesap Cetveli
  • Mali Verileri İnceleme İzni
  • Mali Rapor
  • Teknik Rapor
  • İlgili aya ait muhtasar ve ekindeki aylık prim ve hizmet bildirgesi
  • Yerli girdilere ait faturalar
  • İthal girdilere ait faturalar
  • Gümrük giriş beyannameleri gerektiğinde
  • Girdi üreticilerinin Sanayi Sicil Belgeleri
  • Varsa girdilere ait Yerli Malı Belgeleri
  • Varsa Yerli Katkı Oranı Raporları
  • Üretim reçetesi
  • Üretim hesabı
  • Ürün görseli
  • Ürün etiketi
  • Ürün kataloğu ve teknik bilgiler
  • Mali uzmanın ruhsat sureti ve güncel faaliyet belgesi
  • Ürüne göre gerekli diğer izin, ruhsat ve belgeler

Mali Rapor Nedir?

Mali rapor, Yerli Katkı Oranı hesabında kullanılan maliyetlerin ve mali verilerin doğruluğunun değerlendirilmesini sağlayan başvuru dokümanlarından biridir.

Yerli ve ithal girdilerin yanlış sınıflandırılması belgenin yerli katkı oranını doğrudan değiştirebileceğinden mali rapor başvurunun kritik parçalarındandır.

Teknik Rapor Nedir?

Teknik rapor ürünün üretim sürecinin, kullanılan girdilerin, makine ve üretim altyapısının teknik yönden değerlendirilmesini sağlar.

Mali hesap ile fiili üretim prosesi birbirini desteklemelidir.

Yerli Girdilerde Fatura ve Menşe Kontrolü

2026 uygulamasında Türkiye'deki bir firmadan fatura alınmış olması tek başına girdinin tamamının yerli kabul edilmesi anlamına gelmeyebilir.

Yurt içinden temin edilen girdinin menşe kontrolünde tedarik zincirindeki faturalar ve girdi üreticisinin Sanayi Sicil Belgesi önem taşır.

Girdinin Yerli Malı Belgesi bulunuyorsa belgede belirtilen yerli katkı oranına karşılık gelen tutar yerli girdi hesabında dikkate alınabilir.

Yerli Katkı Oranı Raporu Nedir?

2026 sisteminin önemli unsurlarından biri Yerli Katkı Oranı Raporudur.

Yerli katkı oranı %51'in altında olan ürün veya girdiler için üreticinin talebi doğrultusunda ilgili oda veya borsa tarafından Yerli Katkı Oranı Raporu düzenlenebilir.

Bu rapor, özellikle başka bir nihai ürünün üretiminde kullanılan girdinin ne kadarının yerli kabul edileceğinin belirlenmesinde önem kazanır.

Yerli Katkı Oranı Raporu düzenlendiği tarihten itibaren 1 yıl geçerlidir.

Yazılım İçin Yerli Malı Belgesi

Bilişim teknolojisi ve yazılım üreten işletmeler de sanayi işletmesi kapsamına alınmıştır.

Yeni Yerli Malı Tebliği kapsamında yazılım ürünlerinin yerli malı olarak kabul edilmesinde Teknolojik Ürün Belgesi – TÜR Belgesi önemli bir şarttır.

Sanayi ürününü oluşturan girdiler içerisinde yazılım bulunması halinde yazılımın yerliliğinin tespitinde de TÜR Belgesi dikkate alınır.

TÜR Belgesi bulunan yazılımlar yerli girdi hesabına %100 yerli katkı oranıyla dahil edilebilir.

TÜR Belgesi bulunmayan yazılım girdileri ise ilgili 2026 uygulamasında ithal girdi olarak değerlendirilir.

Gıda Ürünlerinde Yerli Malı Belgesi

Gıda ürünlerinde sanayi ürünlerinden farklı sektörel belgeler gündeme gelir.

Ürüne göre Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından düzenlenen;

  • İşletme Kayıt Belgesi,
  • İşletme Onay Belgesi,
  • Su Ürünleri Yetiştiricilik Belgesi

gibi belgeler değerlendirilebilir.

Tarım ve Hayvancılık Ürünlerinde Yerli Malı Belgesi

Türkiye'de üretilen veya toplanan bitkisel kaynaklı ürünler ile Türkiye'de doğan, üretilen, yetiştirilen veya avlanan hayvansal kaynaklı ürünler için Tebliğde özel hükümler bulunmaktadır.

Çiftçi Kayıt Sistemi ve ürünün niteliğine göre Tarım ve Orman Bakanlığının ilgili kayıt sistemleri önem taşır.

Maden Ürünlerinde Yerli Malı Belgesi

Maden ve madencilik ürünlerinde ürünün Türkiye'de çıkarılması ve ilgili ruhsat/izin şartları kapsamında ayrıca değerlendirme yapılır.

Fason Üretimde Yerli Malı Belgesi

Yurt içinde kendi adına ve markasıyla başka bir işletmeye üretim yaptırılması halinde Yerli Malı Belgesi bakımından fiili üretici ve üretim ilişkisi doğru şekilde gösterilmelidir.

TOBB'un 2026 uygulama esaslarında yurt içinde kendi adına ve markasıyla bir başkasına üretim yaptırılması halinde belgenin ürünü üreten işletmeye düzenlenmesi öngörülmektedir.

İthal Parça Kullanılan Ürün Yerli Malı Belgesi Alabilir mi?

Evet, belirli şartlarda alabilir.

Bir üründe ithal parça bulunması tek başına Yerli Malı Belgesi alınmasına engel değildir.

Ancak;

  • Yerli katkı oranı en az %51 olmalı,
  • Üretimin önemli aşamaları Türkiye'de yapılmalı,
  • En son esaslı işçilik ve eylem Türkiye'de gerçekleştirilmeli,
  • Varsa zorunlu yerli girdi şartları sağlanmalı

ve diğer Tebliğ şartları yerine getirilmelidir.

Türkiye'de Sadece Montaj Yapmak Yeterli mi?

Her durumda yeterli değildir.

2026 TOBB uygulama esaslarına göre, yurt dışından parça halinde ithal edilerek yurt içinde montaj yoluyla seri üretilen ürünlere ilişkin özel durum saklı olmak üzere, basit birleştirme ile oluşturulan ürünler için Yerli Malı Belgesi veya Yerli Katkı Oranı Raporu düzenlenmez.

“Parçaları ithal ederim, Türkiye'de vidalarım ve ürün yerli olur” yaklaşımı doğru değildir.

Üretim sürecinin niteliği, yerli katkı oranı ve esaslı işçilik birlikte değerlendirilmelidir.

Marka, Patent ve Tasarım Giderleri Yerli Katkı Hesabına Girer mi?

2026 TOBB Uygulama Usul ve Esaslarında önemli bir düzenleme bulunmaktadır.

Fikri ve sınai mülkiyet hakkının ilk tescilinin Türkiye'de yerleşik bir firma adına Türk Patent ve Marka Kurumu nezdinde yapılmış olması şartıyla, ürünün doğrudan üretimiyle ilgili;

  • Patent,
  • Faydalı model,
  • Endüstriyel tasarım,
  • Marka

giderleri, gerekli kayıtların doğrulanması şartıyla %100 yerli girdi olarak Yerli Katkı Oranı hesabına dahil edilebilir.

Ar-Ge Giderleri Yerli Katkı Oranına Dahil Edilebilir mi?

Yurt içinde gerçekleştirilen Ar-Ge faaliyetlerinin maliyetleri, 2026 uygulama esaslarında belirtilen muhasebe ve amortisman kurallarına göre Yerli Katkı Oranı hesabında değerlendirilebilir.

Bu nedenle ürün geliştirme faaliyetlerini Türkiye'de yürüten işletmelerin Ar-Ge kayıtlarını doğru şekilde tutması önemlidir.

Geri Dönüştürülmüş Girdiler Yerli Sayılır mı?

Çevre İzin ve Lisans Yönetmeliği kapsamında lisanslı bir işletmenin Türkiye'de gerçekleştirdiği geri dönüşüm faaliyeti sonucu elde edilen girdiler, gerekli taahhüt şartlarının sağlanması halinde Yerli Katkı Oranı hesabına %100 yerli girdi olarak dahil edilebilir.

Kamu İhalelerinde Yerli Malı Belgesi

Yerli Malı Belgesi sisteminin temel kullanım alanlarından biri 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu kapsamındaki mal alımlarıdır.

İhale dokümanında yerli malına ilişkin düzenleme bulunması halinde teklif edilen ürünün geçerli Yerli Malı Belgesinin bulunması önemli hale gelir.

Ancak Yerli Malı Belgesi;

  • Firmanın ihaleyi otomatik kazanmasını sağlamaz,
  • Tek başına teknik yeterlilik belgesi değildir,
  • Kalite belgesi yerine geçmez,
  • TSE Belgesi yerine geçmez,
  • CE Belgesi yerine geçmez.

Yerli Malı Belgesi Kaç Yıl Geçerlidir?

2026 yılında yürürlükte bulunan Yerli Malı Tebliği SGM-2024/10'a göre Yerli Malı Belgesinin geçerlilik süresi düzenlenme tarihinden itibaren 1 yıldır.

Yerli Malı Belgesi geçerlilik süresi: 1 yıl

Belgenin kullanılacağı ihale veya başvuru tarihinde geçerliliğinin devam edip etmediği ayrıca kontrol edilmelidir.

Yerli Malı Belgesinde Ara Kontrol Yapılır mı?

Evet.

2026 sisteminde Yerli Malı Belgesinin düzenlenmesinden sonra belgelendirme kriterlerinin korunup korunmadığına yönelik ara kontrol yapılabilir.

Bakanlık tarafından yıllık ara kontrol planlaması yapılabilmekte, ilgili oda veya borsa da gerekli durumlarda kontrol gerçekleştirebilmektedir.

Ara kontrol üretim yerinde gerçekleştirilebilir ve belgeyi düzenleyen süreçte görev alan teknik uzmandan farklı bir teknik uzman görevlendirilebilir.

Yerli Malı Belgesi İptal Edilebilir mi?

Evet.

Ara kontrol veya inceleme sonucunda belgelendirme kriterlerinin artık karşılanmadığının tespit edilmesi halinde belge iptal edilebilir.

Yanlış, yanıltıcı veya gerçeğe aykırı bilgi ve belgelerin tespit edilmesi de ciddi sonuçlar doğurabilir.

Belge iptalinin üreticiden kaynaklanan bir nedene dayanması halinde Tebliğ kapsamında aynı ürüne ilişkin yeni başvuru konusunda yaptırım süreleri gündeme gelebilir.

Yerli Malı Belgesi Ücreti 2026 Ne Kadar?

TOBB'un 2026 yılı resmi ücret tarifesine göre Yerli Malı Belgesi TOBB onay ücreti 2.000 TL'dir.

Ancak başvurunun toplam maliyeti yalnızca bu tutardan oluşmayabilir.

Toplam maliyette;

  • TOBB onay ücreti,
  • İlgili Oda/Borsa ücretleri,
  • Teknik uzman işlemleri,
  • Mali uzman işlemleri,
  • Yerli katkı oranı hesap çalışmaları,
  • Eksik kapasite veya Sanayi Sicil işlemleri,
  • Danışmanlık hizmetleri

gibi kalemler bulunabilir.

2026 TOBB Yerli Malı Belgesi onay ücreti: 2.000 TL

Bu rakam toplam danışmanlık ve başvuru maliyeti değildir.

Yerli Malı Belgesi Kaç Günde Çıkar?

Belgenin sonuçlanması için bütün başvurularda geçerli sabit bir gün sayısı vermek doğru değildir.

Süre;

  • Başvuru dosyasının hazır olmasına,
  • Sanayi Sicil Belgesinin uygunluğuna,
  • Kapasite Raporunun uygunluğuna,
  • Girdi belgelerinin hazırlanmasına,
  • Mali uzman incelemesine,
  • Teknik uzman incelemesine,
  • Oda/Borsa işlem süresine,
  • TOBB kontrolüne,
  • Eksik belge bulunup bulunmamasına

bağlıdır.

2026 TOBB uygulama esaslarında ilgili Oda/Borsanın başvuruyu azami 1 ay içerisinde hazırlayarak TOBB kontrolüne göndermesi öngörülmekte; TOBB'un SBS üzerinden ulaşan başvuruyu azami 10 iş günü içerisinde inceleyerek sonuçlandırmasına ilişkin düzenleme bulunmaktadır.

Bu süreler, firmanın dosya hazırlama süresi dahil toplam proje süresi olarak yorumlanmamalıdır.

Yerli Malı Belgesi Uygulama Senaryoları

Senaryo 1: %80 Yerli Parçayla Makine Üreten Firma

Türkiye'de makine üretimi yapan firmanın geçerli Sanayi Sicil Belgesi ve Kapasite Raporu bulunmaktadır.

Ürün her iki belgede de doğru üretim konusu içerisinde yer alıyor ve hesaplanan Yerli Katkı Oranı %80 ise diğer şartların da karşılanması durumunda Yerli Malı Belgesi başvurusu yapılabilir.

Senaryo 2: İthal Motor Kullanan Makine Üreticisi

Makinenin motoru ithal ancak gövde, mekanik parçalar, işçilik ve üretimin önemli kısmı Türkiye'de gerçekleştirilmektedir.

İthal motor kullanılması tek başına başvuruyu engellemez. Nihai Yerli Katkı Oranı hesaplanır ve diğer şartlarla birlikte değerlendirilir.

Senaryo 3: Ürün Türkiye'de Üretiliyor Ama Sanayi Sicilde Yok

Firma ürünü fiilen üretmesine rağmen Sanayi Sicil Belgesinin üretim konusu içerisinde ürün bulunmamaktadır.

Yerli Malı başvurusundan önce Sanayi Sicil ve kapasite bilgilerinin uyumu kontrol edilmelidir.

Senaryo 4: Yerli Tedarikçiden İthal Parça Satın Alınıyor

Firma parçayı Türkiye'deki distribütörden TL faturayla almaktadır; ancak parça yurt dışından ithal edilmiştir.

Sadece Türkiye'den fatura alınması parçayı otomatik olarak %100 yerli hale getirmez.

Senaryo 5: Yazılım Ürünü

Türkiye'de geliştirilen yazılım için Yerli Malı Belgesi başvurusu yapılmak istenmektedir.

2026 Tebliği kapsamında yazılım ürünlerinde Teknolojik Ürün Belgesi – TÜR Belgesi şartı ayrıca değerlendirilmelidir.

Senaryo 6: Yurt Dışında Ürettirilen Ürün

Türkiye'deki şirket kendi markasına sahip olmasına rağmen ürünün tamamını yurt dışında ürettirmektedir.

TOBB uygulama esaslarına göre üreticinin yurt dışında üretim yapması veya yaptırması durumunda Yerli Malı Belgesi düzenlenmez.

Yerli Malı Belgesinde En Sık Yapılan 15 Hata

1. Türkiye'den Alınan Her Malzemeyi %100 Yerli Saymak

Faturanın Türkiye'den kesilmesi girdinin menşeini tek başına kanıtlamaz.

2. %51 Şartını Yanlış Hesaplamak

Yerli katkı oranı resmi maliyet formülüne göre hesaplanmalıdır.

3. Eski 2014 Sistemine Göre Dosya Hazırlamak

1 Ocak 2026'dan itibaren SGM-2024/10 sistemi uygulanmaktadır.

4. Sanayi Sicil Belgesini Kontrol Etmemek

Belge alınacak ürün üretim konusu içerisinde bulunmalıdır.

5. Süresi Dolmuş Kapasite Raporu Kullanmak

Sanayi ürünlerinde geçerli kapasite raporu önemlidir.

6. Ürünün Kapasite Raporunda Bulunmaması

Başvuru öncesinde ürün-kapasite uyumu kontrol edilmelidir.

7. İthal Girdiyi Yerli Yazmak

Yanlış sınıflandırma yerli katkı oranını hatalı yükseltir.

8. Üretim Reçetesini Eksik Hazırlamak

Girdiler ile nihai ürün arasında teknik tutarlılık bulunmalıdır.

9. Mali ve Teknik Hesabın Birbiriyle Uyuşmaması

Maliyet cetveli fiili üretim prosesini yansıtmalıdır.

10. Basit Montajı Üretim Sanmak

Basit birleştirme işlemleri her durumda Yerli Malı Belgesi için yeterli değildir.

11. Yazılım Girdisinde TÜR Belgesini Atlamak

2026 sisteminde yazılım girdisinin yerliliğinde TÜR Belgesi önemlidir.

12. Zorunlu Yerli Girdi Listesini Kontrol Etmemek

Toplam %51 sağlansa bile ayrıca zorunlu girdi şartı bulunabilir.

13. Belgenin Firma İçin Olduğunu Sanmak

Yerli Malı Belgesi esas olarak ürün bazında düzenlenir.

14. Bir Yıllık Geçerlilik Süresini Takip Etmemek

Belge düzenlenme tarihinden itibaren bir yıl geçerlidir.

15. Belge Alındıktan Sonra Kontrol Yapılmayacağını Düşünmek

2026 sisteminde ara kontrol ve inceleme mekanizmaları bulunmaktadır.

50 Maddelik Yerli Malı Belgesi Kontrol Listesi

  1. Başvuru yapılacak ürün kesin olarak belirlendi mi?
  2. Ürün fiilen Türkiye'de üretiliyor mu?
  3. Üretici firma doğru belirlendi mi?
  4. Üretim adresi doğru mu?
  5. Sanayi Sicil Belgesi geçerli mi?
  6. Ürün Sanayi Sicil üretim konusunda bulunuyor mu?
  7. Kapasite Raporu geçerli mi?
  8. Ürün Kapasite Raporunda bulunuyor mu?
  9. Kapasite Raporu ile Sanayi Sicil uyumlu mu?
  10. Üretim prosesi yazılı hale getirildi mi?
  11. Üretim reçetesi hazır mı?
  12. Tüm hammaddeler listelendi mi?
  13. Yardımcı malzemeler listelendi mi?
  14. Yerli girdiler ayrıldı mı?
  15. İthal girdiler ayrıldı mı?
  16. Yerli girdilerin menşei kontrol edildi mi?
  17. Tedarikçi faturaları hazır mı?
  18. Tedarikçi Sanayi Sicil Belgeleri hazır mı?
  19. Varsa tedarikçi Yerli Malı Belgeleri alındı mı?
  20. Varsa Yerli Katkı Oranı Raporları alındı mı?
  21. İthal girdi faturaları hazır mı?
  22. Gümrük belgeleri hazır mı?
  23. Dövizli faturaların kur hesabı doğru mu?
  24. Nihai ürün maliyeti hesaplandı mı?
  25. İthal girdi toplamı hesaplandı mı?
  26. Yerli Katkı Oranı hesaplandı mı?
  27. Oran en az %51 mi?
  28. Zorunlu Yerli Girdi Listesi kontrol edildi mi?
  29. Zorunlu girdiler şartı sağlıyor mu?
  30. İşçilik maliyetleri doğru mu?
  31. Genel üretim giderleri doğru mu?
  32. Enerji giderleri kontrol edildi mi?
  33. Ar-Ge giderleri varsa değerlendirildi mi?
  34. Marka/patent/tasarım giderleri varsa kontrol edildi mi?
  35. Yazılım girdisi bulunuyor mu?
  36. Yazılım için TÜR Belgesi gerekiyor mu?
  37. Geri dönüştürülmüş girdi varsa belgeleri hazır mı?
  38. Mali uzman belirlendi mi?
  39. Mali uzman gerekli şartları taşıyor mu?
  40. Teknik uzman süreci planlandı mı?
  41. Yerli Katkı Oranı Hesap Cetveli tamamlandı mı?
  42. Mali Verileri İnceleme İzni hazır mı?
  43. Mali Rapor hazır mı?
  44. Teknik Rapor hazır mı?
  45. Taahhütname hazır mı?
  46. Ürün görseli hazır mı?
  47. Ürün etiketi ve katalog bilgileri hazır mı?
  48. SBS başvurusu için tüm belgeler hazır mı?
  49. 2026 TOBB ücret tarifesi kontrol edildi mi?
  50. Belge sonrası 1 yıllık geçerlilik ve ara kontrol takvimi oluşturuldu mu?

Yerli Malı Belgesi Hakkında Sık Sorulan Sorular

Yerli Malı Belgesi nedir?

Bir ürünün Yerli Malı Tebliği kapsamında gerekli yerlilik şartlarını taşıdığını gösteren belgedir.

2026 Yerli Malı Belgesi mevzuatı nedir?

25 Ocak 2025 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanan SGM-2024/10 sayılı Yerli Malı Tebliği 1 Ocak 2026 itibarıyla yürürlüktedir.

Yerli Malı Belgesi için yüzde kaç yerli olması gerekir?

Sanayi ürünlerinde temel yerli katkı şartı en az %51'dir.

%51 nasıl hesaplanır?

Nihai ürün maliyetinden ithal girdi maliyeti çıkarılır, sonuç nihai ürün maliyetine bölünür ve 100 ile çarpılır.

Türkiye'den satın alınan her parça yerli midir?

Hayır. Girdinin menşei ve gerekli destekleyici belgeler kontrol edilmelidir.

İthal parça kullanılan ürün Yerli Malı Belgesi alabilir mi?

Evet. İthal girdi bulunması tek başına engel değildir. Toplam yerli katkı ve diğer Tebliğ şartları değerlendirilir.

Sanayi Sicil Belgesi gerekli mi?

Sanayi ürünleri için temel şartlardan biridir.

Kapasite Raporu gerekli mi?

2026 TOBB uygulamasında sanayi ürünlerinde geçerli sanayi kapasite raporu aranır.

Ürün Sanayi Sicil Belgesinde olmak zorunda mı?

Evet. Sanayi ürünlerinde ürünün Sanayi Sicil Belgesindeki üretim konusu içerisinde bulunması gerekir.

Ürün Kapasite Raporunda olmak zorunda mı?

Sanayi ürünlerinde kapasite raporu ve ürün bilgilerinin başvuruyla uyumu kontrol edilir.

Yerli Malı Belgesi nereden alınır?

Ürünün niteliğine göre üreticinin kayıtlı olduğu TOBB veya TESK'e bağlı oda veya borsa üzerinden düzenlenir.

TOBB Yerli Malı Belgesi başvurusu nasıl yapılır?

TOBB kapsamındaki başvurular Sanayi Bilgi Sistemi – SBS üzerinden ilgili Oda/Borsaya yapılır.

Mali uzman gerekli mi?

Yerli katkı oranı hesabının mali yönden doğrulanmasında mali uzman görev alır.

Teknik uzman ne yapar?

Üretim prosesi, teknik bilgiler ve destekleyici belgelerin teknik kontrolünü gerçekleştirir.

Yerli Malı Belgesi kaç yıl geçerli?

Düzenlenme tarihinden itibaren 1 yıl geçerlidir.

Yerli Malı Belgesi yenilenir mi?

Bir yıllık geçerlilik sonrasında güncel şartlara göre yeni başvuru/belgelendirme süreci yürütülür.

Yerli Malı Belgesi ücreti 2026 ne kadar?

2026 TOBB onay ücreti 2.000 TLdir. Oda/Borsa ve uzmanlık giderleri ayrıca oluşabilir.

Yerli Malı Belgesi şirket için mi ürün için mi?

Esas olarak ürün için düzenlenir.

Bir belgede birden fazla ürün olabilir mi?

Kural olarak şartları sağlayan her ürün için ayrı belge düzenlenmesi esastır. Ancak teknik özellikleri, üretim süreçleri, reçeteleri ve fonksiyonel özellikleri benzer ürünlerin belirli şartlarla gruplandırılması mümkündür.

Ürün grubunda hangi yerli katkı oranı kullanılır?

2026 TOBB uygulamasında gruptaki en düşük yerli katkı oranına sahip ürün üzerinden hesaplama ve taahhüt sistemi uygulanır.

Fason üretimde belge alınabilir mi?

Yurt içindeki üretim ilişkisine göre değerlendirilebilir. Fiili üreticinin durumu önemlidir.

Yurt dışında ürettirilen ürüne Yerli Malı Belgesi alınabilir mi?

Üreticinin yurt dışında üretim yapması veya yaptırması halinde Yerli Malı Belgesi düzenlenmez.

Sadece Türkiye'de montaj yapmak yeterli mi?

Her durumda hayır. Basit birleştirme ile oluşturulan ürünler için özel sınırlamalar bulunmaktadır.

Yazılım için Yerli Malı Belgesi alınabilir mi?

Evet. 2026 sisteminde TÜR Belgesi şartları ayrıca değerlendirilmelidir.

TÜR Belgesi olmayan yazılım girdisi yerli sayılır mı?

2026 TOBB uygulamasında sanayi ürünündeki yazılım girdisinin yerliliği açısından TÜR Belgesi kritik öneme sahiptir.

Patent gideri yerli katkıya eklenebilir mi?

İlk tescilin Türkiye'de yerleşik firma adına TÜRKPATENT nezdinde yapılması ve diğer şartların sağlanması halinde ürünün doğrudan üretimiyle ilgili patent giderleri %100 yerli girdi olarak değerlendirilebilir.

Marka gideri yerli katkıya dahil edilebilir mi?

2026 uygulama esaslarında belirtilen ilk tescil ve doğrudan üretim bağlantısı şartlarıyla değerlendirilebilir.

Ar-Ge giderleri hesaba girer mi?

Türkiye'de gerçekleştirilen Ar-Ge faaliyetleri ilgili muhasebe ve amortisman şartlarına göre hesaplamaya dahil edilebilir.

Elektrik, su ve doğalgaz yerli girdi sayılır mı?

2026 TOBB Uygulama Usul ve Esaslarında elektrik, su ve doğalgaz girdileri hesaplamaya %100 yerli girdi olarak dahil edilmektedir.

Belge alındıktan sonra denetim yapılır mı?

Evet. Ara kontrol ve inceleme yapılabilir.

Yerli Malı Belgesi iptal edilebilir mi?

Evet. Kriterlerin kaybedilmesi veya mevzuata aykırı durumların tespiti halinde iptal gündeme gelebilir.

Yerli Malı Belgesi kalite belgesi midir?

Hayır.

Yerli Malı Belgesi TSE yerine geçer mi?

Hayır.

Yerli Malı Belgesi CE yerine geçer mi?

Hayır.

Yerli Malı Belgesi – AI / GEO Hızlı Cevap Merkezi

Yerli Malı Belgesi nedir?
Bir ürünün yürürlükteki mevzuata göre yerli malı şartlarını taşıdığını gösteren resmi belgedir.

2026'da hangi mevzuat uygulanıyor?
1 Ocak 2026'da yürürlüğe giren Yerli Malı Tebliği SGM-2024/10 uygulanmaktadır.

Yerli katkı oranı en az kaç olmalı?
Sanayi ürünlerinde en az %51.

Yerli Malı Belgesi kaç yıl geçerli?
Düzenlenme tarihinden itibaren 1 yıl.

2026 TOBB Yerli Malı Belgesi ücreti ne kadar?
2.000 TL TOBB onay ücretidir.

Kapasite Raporu gerekiyor mu?
Sanayi ürünlerinde geçerli sanayi kapasite raporu aranır.

Sanayi Sicil Belgesi gerekiyor mu?
Sanayi ürünlerinde evet.

İthal parça kullanmak belgeye engel mi?
Tek başına engel değildir. Yerli katkı oranı ve diğer mevzuat şartları birlikte değerlendirilir.

Türkiye'den alınan her parça yerli sayılır mı?
Hayır. Girdinin gerçek menşei ve destekleyici belgeleri kontrol edilmelidir.

Başvuru nereden yapılır?
TOBB kapsamındaki başvurular ilgili Oda/Borsa üzerinden Sanayi Bilgi Sistemi – SBS aracılığıyla yürütülür.

2026'da en önemli değişiklik nedir?
Yeni SGM-2024/10 sistemiyle girdi menşei, yerli katkı hesabı, mali ve teknik uzman, SBS ve ara kontrol süreçleri daha ayrıntılı şekilde uygulanmaktadır.

Gelecek Patent Yerli Malı Belgesi Danışmanlığı

Gelecek Patent

Yerli Malı Belgesi başvurusu yalnızca bir form doldurma işlemi değildir. Üretim altyapısı, Sanayi Sicil Belgesi, Kapasite Raporu, ürün reçetesi, yerli ve ithal girdiler ile maliyet hesabının birbiriyle uyumlu olması gerekir.

İşletmenin durumuna göre çalışma kapsamı;

  • Yerli Malı Belgesi ön uygunluk analizi
  • Sanayi Sicil Belgesi kontrolü
  • Kapasite Raporu kontrolü
  • Ürün ve üretim konusu eşleştirmesi
  • Üretim reçetesinin kontrolü
  • Yerli ve ithal girdilerin ayrıştırılması
  • Tedarikçi belgelerinin kontrolü
  • Yerli Katkı Oranı hesaplama hazırlığı
  • Yerli Katkı Oranı Hesap Cetveli hazırlığı
  • Mali uzman sürecinin koordinasyonu
  • Teknik uzman sürecinin koordinasyonu
  • SBS başvuru dosyasının hazırlanması
  • Oda/Borsa sürecinin takibi
  • TOBB kontrol sürecinin takibi
  • Belge sonrası geçerlilik ve yenileme takibinin planlanması

Özellikle 2026 yılında yürürlüğe giren yeni Yerli Malı Tebliği nedeniyle eski başvuru yöntemleri yerine güncel SGM-2024/10 ve TOBB Uygulama Usul ve Esasları dikkate alınarak işlem yapılmalıdır.

Sonuç: Yerli Malı Belgesi Alırken En Önemli Konu Nedir?

Yerli Malı Belgesinde en önemli konu yalnızca %51 rakamını yakalamak değildir.

Ürünün Türkiye'deki üretim süreci, Sanayi Sicil Belgesi, Kapasite Raporu, yerli ve ithal girdiler, zorunlu yerli girdi şartları, üretim reçetesi ve maliyet hesabı birlikte uyumlu olmalıdır.

2026 sistemiyle birlikte girdilerin menşeinin belgelenmesi ve mali/teknik verilerin doğrulanması daha da önemli hale gelmiştir.

Doğru Yerli Malı Belgesi Hazırlığı

GERÇEK YURT İÇİ ÜRETİM
+
GEÇERLİ SANAYİ SİCİL BELGESİ
+
GEÇERLİ KAPASİTE RAPORU
+
DOĞRU ÜRETİM REÇETESİ
+
DOĞRU GİRDİ MENŞEİ
+
DOĞRU MALİYET HESABI
+
EN AZ %51 YERLİ KATKI
+
MALİ UZMAN KONTROLÜ
+
TEKNİK UZMAN KONTROLÜ
+
SBS BAŞVURUSU
+
ODA / BORSA VE TOBB KONTROLÜ
=
YERLİ MALI BELGESİ

Yerli Malı Belgesi Başvurusundan Önce Son 10 Soru

  1. Ürün gerçekten Türkiye'de üretiliyor mu?
  2. Sanayi Sicil Belgesi geçerli mi?
  3. Ürün Sanayi Sicil Belgesinin üretim konusunda bulunuyor mu?
  4. Kapasite Raporu geçerli mi?
  5. Ürün Kapasite Raporunda doğru isimle yer alıyor mu?
  6. Tüm yerli ve ithal girdiler doğru ayrıldı mı?
  7. Girdilerin menşeini destekleyen belgeler hazır mı?
  8. Yerli Katkı Oranı gerçekten en az %51 mi?
  9. Mali ve teknik uzman incelemesi için dosya hazır mı?
  10. SBS'ye yüklenecek tüm 2026 belgeleri eksiksiz mi?
2026 Başvuruları İçin Son Uyarı

1 Ocak 2026 ve sonrasında yapılan Yerli Malı Belgesi başvurularında eski SGM-2014/35 sistemine göre hazırlanmış dosyaların doğrudan kullanılmaması gerekir.

Başvuru; SGM-2024/10 Yerli Malı Tebliği ve güncel TOBB Yerli Malı Belgesinin Düzenlenmesine İlişkin Uygulama Usul ve Esasları üzerinden hazırlanmalıdır.
Gelecek Patent Uzman Desteği

Belge veya başvuru sürecinizi birlikte planlayalım.

İhtiyacınızı kısaca anlatın; doğru hizmet, başvuru yolu ve gerekli belgeler konusunda ön değerlendirme yapalım.

Ücretsiz Görüşme →
Sık Sorulan Sorular

Yerli Malı Belgesi Hakkında Merak Edilenler

☎Ara ◉WhatsApp ✉Teklif Al